رمضان شجریان

با فرارسيدن ماه مبارك رمضان، حتي آنها كه اصلا اهل موسيقي ملي ايران و به خصوص آوازهاي روح نواز استاد شجريان هم نيستند، رفاقتي صميمي و از عمق جان با صداي دل انگيز استاد برقرار مي كنند. چرا؟ چون لحظه لحظه هاي دوست داشتني و پربركت افطار، آن لحظاتي كه روزده دار آمده است تا پس از يك روز روزه داري براي پروردگار و دوري جستن از شهوات جسمي و تني، خود را در چشمه ساز لذت روحاني شستشو دهد، براي مسلمانان ايراني، با صداي استاد شجريان پيوندي نا گسستني دارد. سال هاست که برای افطار، ابتدا مناجات افشاری استاد، و سپس ربنا را شنیده ایم.
مگر مي شود لذت شنيدن " ربنا " ي استاد شجريان را در هنگام افطار كسي كتمان كند؟ و مگر هست كسي كه آن مناجات معروف را كه استاد در مثنوي افشاري يا به اصطلاح مثنوي پيچ خوانده اند و سال هاست در لحظات قبل از اذان پخش مي شود شنيده باشد و سر به دامان تامل نبرده باشد؟ كه چند خوردي چرب و شيرين از طعام ... امتحان كن چند روزي با صيام .

ربنا ...
بارها و بارها در سايت ها و وبلاگ هاي مختلف، " ربنا " استاد شجريان را براي دانلود قرار داده اند و مشتاقان نيز در آلبوم "‌به ياد پدر " استاد كه شامل تلاوت هاي قرآن توسط ايشان است آن را شنيده اند، اما، به راستي چند بار شده است كه از خود بپرسيم اين ربناها كجاي قرآن هستند ؟ استاد كجاي كتاب خدا را دارد مي خواند؟ و اصلا به چه معناست ؟ اين شد كه تصميم گرفتم ضمن اينكه فايل مناجات "‌ربنا " را براي دانلود مي گذارم، آن چه استاد در اين مناجات مي خواند را برايتان بياورم ، جالب است كه استاد در اين قطعه، 4 دعا كه با ربنا شروع مي شود را مي خوانند و اين 4 قطعه از سوره مختلف ( آل عمران - مومنون - كهف و بقره ) انتخاب شده اند و جز در مورد ربناي اول در سه مورد ديگر همه آيه قرائت نمي شود بلكه از سر كلمه "‌ربنا " خوانده مي شود. در زير ضمن اينكه لينك دانلود " ربنا " را مي بينيد، متن آن را نيز مرور مي كنيد :‌
( ترجمه آيات از ترجمه مهدي الهي قمشه اي عينا رونويسي شده اند، در ضمن در تايپ آيات نهايت دقت را نمودم كه غلطي نداشته باشد اما دوستان اگر متوجه غلط تايپي شدند لطفا من را مطلع كنند. )



** ربناي اول
** سوره آل عمران از سوره هاي مدني - آيه شماره 8
متن عربي :
ربنا لاتزغ قلوبنا بعد اذ هديتنا و هب لنا من لدنك رحمه انك انت الوهاب .
ترجه فارسي :
بارالها ، دل هاي ما را به باطل ميل مده پس از آنكه به حق هدايت فرمودي، و به ما از لطف خويش اجر كامل عطا فرما كه همانا تويي بخشنده بي عوض و منت .

** ربناي دوم
** سوره مومنون از سوره هاي مكي - آيه شماره 109
متن عربي :
انه كان فريق من عبادي يقولون ربنا ءامنا فاغفرلنا وارحمنا و انت خير الرحمين .
ترجمه فارسي :
زيرا شماييد كه چون طايفه اي از بندگان صالح من روي به من آورده و عرض مي كردند بارالها ما به تو ايمان آورديم، تو از گناهان ما درگذر و در حق ما لطف و مهرباني فرما كه تو بهترين مهربانان هستي .

** ربناي سوم
** سوره كهف از سوره هاي مكي - آيه شماره 10 متن عربي :
اذ اول الفتيه ال الكهف فقالوا ربنا ءاتنا من لدنك رحمه و هيي لنا من امرنا رشدا.
ترجمه فارسي :
آنگاه‌ كه آن جوانان كهف ( از بيم دشمن ) در غار كوه پنهان شدند از درگاه خدا مسئلت كردند بارالها تو در حق ما به لطف خاص خود رحمتي عطا فرما و بر ما وسيله رشد و هدايتي كامل مهيا ساز .

** ربناي چهارم
** سوره بقره از سوره هاي مدني - آيه 250
متن عربي :
و لما برزوا لجالوت و جنوده قالو ربنا افرغ علينا صبرا و ثبت اقدامنا و انصرنا علي القوم الكفرين .
ترجمه فارسي :
چون آنها در ميدان مبارزه جالوت و لشكريان او آمدند از خدا خواستند كه بار پروردگارا به ما صبر و استواري بخش و ما را ثابت قدم دار و ما را بر شكست كافران ياري فرما .


مناجات در مثنوی افشاری...
و اما مناجاتي كه استاد در مثنوي افشاري مي خوانند نيز براي گوش هاي روزه دار در هنگام افطار كاملا آشنا و صميمي است. اين قطعه با اشعار محمدجلال الدين رومي ( مولانا ) و از مثنوي معنوي مي باشد. در زير ضمن اينكه لينك دانلود اين قطعه را مي بينيد، شعر آن را نيز خواهيد خواند. ( البته من با توجه به سواد كم و بضاعت مختصر خودم شعر را نوشتم كه اگر غلطي دارد لطفا دوستان به من تذكر دهند )




اين دهــان بستي دهــاني باز شـــد
كـو خـورنده‌ي لــقمـه هاي راز شـــد

لــب فـروبــند از طـعـام و از شـــــــراب
ســـوي خوان آسـمــاني كن شـــتاب

گـر تــو اين انبان ز نـان خــالي كـــني
پـر زگـــوهــــر هـــاي اجــــلالي كـــني

طــفل جـان از شـير شــيطان بــاز كن
بــــعـــد از آنـــش بـا مـــلك انـــباز كــن

چند خوردي چرب و شيرين از طـعــام
امـــتحـــان كــن چـــند روزي با صــيام

چــند شــب ها خواب را گشتي اسير
يــك شـــبي بــيدار شــو دولـــت بـگير

مثنوي معنوي - مولوي


اميدوارم اين قطعات، دليلي باشد بر اين مدعاي صحيح، كه موسيقي ملي و اصيل ايراني،‌ پيوندي عميق با فطرت پاك بشري و روح مصفاي انساني دارد و پدپده اي به دور از ابتذال و حقارتهاي جسمي مي باشد. در اين ماه مبارك، ما را از دعاي خير خود فراموش نكنيد.